کەلەبەروو شێعرا(15)

ورکە

سەرەم وس وەر چەنی ورکەی لوانێ
بیێ  یارم  خەمێ  شێتێ  و  نەزانێ

جە سەر سەخناخوو ئێڵاخوو خیاڵی
پێسەو وەروەو هەرەسەو کۆی جمانێ

تلەو بیانێ سەرەو چیری نەوینی
شەل و پەت بێکەس و تەنیا مەنانێ

ئەگەر هەڵسەو چەموو هەوری نەویبیا
هەتا ئیسەیچ کەسێ شۆنەم نەزانێ

دەسش  گرتان لەق و دار و کەشوو تۆ
سڵامەت بی جە دەس مەینەت ڕەسانێ

#مۆمن یەزدان بەخش

شینوو لەیلای

ئازیزان بەردەن، ئازیزان بەردەن
دڵ یەکسەر خەمان وە تاڵان بەردەن

دڵ یانەش جە داخ بێ مەیلان مەردەن
ڕوخسارش پەرێ هەژاران سەردەن

تۆفانی مەینەت ئاما بە سەردا
لیباسی ماتەم پۆشام نە وەردا

سیاهەور خەم تەمنا، وەشتەوە
غوباری خەفەت ئەو دڵ نشتەوە

دڵە ها چێشەن دیسان خەمباری
کام کۆست کەوتەن مەکەری زاری

دیسان کام مەرگەن ئامان بە یاد٘ت
مەجنوونت کوشیان یاکوو فەراد٘ت

لەیلات مەردێنە یا بانووی ئەرمەن
یا وەیست کوشیان جە سارای یەمەن

کام ئەیرەن وەربی ئەو خەرمانەکەت
سۆچنا دەخڵ و خورد و دانەکەت

نە تۆی کام دەریا غەرق خەمانی
زام زەد٘ەی خەدەنگ کام نەونەمامی

دڵ وات خەوەرێ شنەفتم بە گۆش
جە لام نەمەنەن عەقڵ و فام و هۆش

یارێ باوەفا و خەم وەرەی دڵسۆز
تاریف کەرد پەرێم واقعەی بە سۆز

تفڵەی مەعسوومە نزیک بە بەڵا
ئامە بە دنیا جە شاری قەڵا

هێشتار زاوڕۆ بێ خەم وەنەش وارا
فەڵەک مەینەتان جە لاش ونارا

لەیلای هەژارە و پەژموردێ و بێکەس
ئا ڕۆ بیە بەد٘بەخت ئەد٘اش دا جە دەس

بابەی فەقیر و زام زەد٘ەی دڵڕێش
پەسەند کەرد ژەنەی چمان دێو پەی وێش

جە مەکتەبخانەی شەیتان وانا بێ
دەرسی مەکەر و فێڵ جادوو زانا بێ

لەیلای مەلوولە و کزۆڵەی پەشێو
جە بەختەی سیاوەش بیە دامی دێو

شوانەی مەکەرد لەیلای دە ساڵە
چەنی مامۆزای دوانزە ساڵە

(لا حیاء فی الدین) پەی موسڵمانەن
مەوۆ بزانۆ ئانە ئێسلامەن

کناچێ جە نۆ تاکوو پانزە ساڵ
مەگنۆ عاد٘ەتی شەرعی بە هەر حاڵ

لەیلای بێ مەجنوون یە بی دووچارش
تاوانێ نەوێ یاران جە کارش

نادایەی بەد٘خۆ نەفامی ئەحمەق
ئەو ڕۆ بەست پەرێش بوختانی ناهەق

تیر نیا کەمان شەندش یەک خەدەنگ
نشت بە کن و کۆی برای بێ فەرهەنگ

وات واڵێت شەرەف پەرێ تۆ ناسەن
کەردەی مامۆزای نمەک نەناسەن

ئی لەکەی نەنگی عەیبی زەمانە
چارەی نەد٘ارۆ ئینەی بزانە

ئەر مانۆ جە لای تۆ ئی نیشانە
مەوی بە عێبرەت خوێش و بێگانە

ئەر شەرەفت هەن یا مەردیت ڕاسەن
نابوود٘ەش کەرە خاسش هەر پاسەن

جاڕ دریا نە شار قەومان زاناشان
نادایە و شەیتان پەیشان واناشان

ئەو برای غافڵ بێ فکر و ئەندێش
واتەی باواژەن تەئسیر کەرد وە لێش

پەلامارەش دا چوون وەرگی بەد٘خۆ
تا لەیلای مەزڵووم بێ گونای بوکشۆ

چن کەس واتشان یە کارت نیەن
تا هەقیقەت پەیت ئاشکرا نەویەن

کناچێ پاکە چمان ئایێنە
بەردەشان دوکتر پەی موعایێنە

شەورای پزشکی پەیش تەشکیل داشان
دوکتران یەک یەک ڕەئی واناشان

هەر پەنج دوکتر و مامای باکەماڵ
واتشان پاکەنە لەیلای باجەماڵ

لەیلا گێڵاوە یانەی وێرانە
تا دیسان پەیشان بۆ بە شوانە

نادایەی بەد٘جنس بەد٘کرداری پیس
کۆتاییش نەکەرد عەجووزەی خەبیس

واتش یە ڕشفەت یا بەرتیل دانشان
تا بە زەخموو تۆ مەڵهەمەی پاشان

لەیلای پاکدامەن بێ ئەد٘ای پەڕ دەرد
نادایە نە تۆی حمام مەحبووس کەرد

سێ شەوانەڕۆ بێ خورد و خوراک
بە دەس عفریتە نادایەی ناپاک

لێو تەژنە و دڵتەنگ هاوارش بەرز بێ
پەرێ جورعەی ئاو شینش سەد٘ تەرز بێ

ئاخرش برای بێ عەقڵ و نەفام
تەسمیم گرت بوکشۆ ئەو لەیلای ناکام

لەیلا بە لاڵە مەوات ئەی کاکە
تۆ خود٘ا مەمکوژە داوێنم پاکە

قەسەم بە خود٘ا بە قورئان کاکە
ئەمە بوختانە و چارەکەم پاکە

قەسەم بە ڕۆحی پاکی پێغەمبەر
داوێنی عێففەت نەمکەندگە لە بەر

هاوار و ناڵە و شیوەن و زاری
جە ئەو سەنگ دڵە نەکەردش کاری

تفەنگ حازر کەرد گولە بەرد نە لوول
ڕەگبارێوەش کەرد ئەو لەیلای مەلوول

نە جێ زەماوەند حوجلە و حمامش
شی کەرد وە هەمدا ئازای ئەند٘امش

پەرواز کەرد ڕۆحی شیرینی لەیلا
بەرز بی هەی ڕۆ ڕۆ شین و واوەیلا

دەک کۆر بی چەمە پەرێ قەرەوڵ
پەی کوشتەی لەیلا چەنیت ئاما دڵ

ڕێزە ڕێزە بی ئەنگووسی ماشە
چەنیت ئاما دڵ کەردت چەواشە

هووناو جاری بە بە ڕووی خاکەوە
پەی شەهید٘ی ئەو ڕۆی ڕووناکەوە

واچە پاکە بێ لەیلای بێ ئەد٘ا
شەهاد٘ەت بد٘ە نە دەرگای خود٘ا

هەقەت گم نەوۆ لەیڵای بێ ئەد٘ا
دوژمەنت کۆر بۆ لاڵ و بێ سەد٘ا

بوختان کەرەکێت بانێ ماڵ وێران
گول و گەرۆڵ بان بگێڵان حەیران

،،چەنی حۆریان جە باخچەی بەهەشت
بە شاد٘ بویاری بکەری گوڵگەشت،،

مۆمن! ماتەم بە بنیشە وە خەم
جە داخی لەیلا و عایشە و مەریەم

#مۆمن یەزدان بەخش

لامۆ وەش بۆنی


ئنـــــــــــنەو چنووری لامۆ وەش بۆنی
بەرزەڵنگـــــــــــــەنی  جە  بەرزە کۆنی

سوورهەراڵەی سوور  تۆنی  حەر   تۆنی
هــــــــــەراڵە برمەنی عاشق بە لۆنی

جە گوڵــــباخی باخ بۆوەشتـــەر تۆنی
وەشتەر جە گردی  وەهـــــــاری نۆنی

#یاوەر هەورامی چا شەوێوه لوای...

         دەسێم نمیاوە گۆ
 قژێم وێشا گێراوه پەلکە و
         هەڵسەکێچم تا بناروو لاملام
                جوەشا بڕیێنەوە

ئا گجیە واتەبێت:
    "پارچەی وەش نەکریایچش تاویابێوه ملتەرە"!

    سیسیەینێ گوڵەکێش...
 ئا شەوە بێ ئاواتەکێم
   فەلسەفەو ئەشقیشا کەرد گۆچانه
          و
     شەلە شەل
         کەوتێ ڕا پەی
                      شاروو بێدەنگی...
داخۆ واچی ئیسە گۆچانەشا مێڕیەی بۆوە و
        بەرزە کۆشا دەرە بۆ؟

ئاخر چێگه کناچێوه
        هەڵس بە هەڵس بێدەنگ تەرە بۆ...
#مه‌هوه‌ش درۆستکار

وەش وەش ئەرغەوان ئەشکوفە واشان
وەهارەن  عاڵەم   یاگەی   تەماشان

فەرماوە     ئازیز    کۆنە  فەڕاشان
فەرشی پای ئازیز  با گوڵاو  پاشان

بۆی شنۆی نەسیم مەیۆ جە لاشان
دای دەماخ مەڐۆ جە خاکی پاشان

قاسپەی  ژەرەژ  جە  بەرزە  تاشان
جارجار هەڵمەتی شای تیرە واشان

مەلان  بە  ئاواز  تاووسەن  شاشان
مانی  خجڵ مەند  ئینە کێ  تاشان

بەزری هەزارڕەنگ کێ کاڵان پاشان
بەهەشتی  زەمین  بیەن  ماواشان

خەندە هەورامی جە سایە ساشان
ئوقرە  بۆ  ساتێ  یاگەی تەماشان

#خەندە هەورامی

من و  ڕۆجیــــار


‍ ئارۆ جامـــــێ مــەی گــێــرتم وە دەسەو
پەی پەی  هۆرم دا  وە جەستەی خەسەو

واتم بڵ دووریت ، کەروو فـەرامۆش
ساتێو دوور جە تۆ بنیشوو  خامۆش

بەڵام جە مابەین ،مەسی و هۆشیاری 
جە ناکام  جە دوور ،  تۆ دات  دیاری

من هۆرزام وەپا، وە جەستەی  خەسەو
تۆ وە کوڵمـــی ئاڵ ، وەدید٘ەی مــەسەو

ساتێوە وێت کــەرد٘، مـــێمانوو دڵیم
بیەی بە مەڵهەم، پەی  زامــوو  چڵیم

سەرێوت نیا ،ئەو ســەروو  ڕانیم
ئارامت کەرد٘ەو  ، ئێشوو ڕەوانیم

جە ناکام مەسی، جــــە ســــەرەم پڕا
خەمبار هەر تەنیان،  بڵ سەرەش سڕا

ئینە دیەنــش  ،فێکــر و  خــەیاڵا
یاوای بە لەیلێش دوورا و مەحاڵا

#خەمبار هەورامی
۱۳۹٦/۱۱/۱۷

وێرەگانێو  سەرد٘ و دڵتەنگ

وەرزوو پاییزی و خەزانی

من و  ڕۆجیــــار

ئاد٘ کەفتەبێ گیان کەنێشت

و

قاژی یاسینەو مەرگیش وانێنێ

دیم جە منیچ

چەنی  وەرزوو خەزانی

زووتەر جە ڕۆجیاری

ڕێزانی

# فێــــراق پایگەلانی


هەورامان

هەر لە ڕۆژی ئەزەلەوە،
خوا بەشێکی زۆر بچووکی
لە بەهەشتی دا بە زەوی!
ئەویش درا بە کوردستان
کوردیش،
ناوی نا هەورامان!

#ک.د.ئازاد
چەم  و  دڵ  و  گیان  گەر  قابل  زانی
چوون قووچی قوربان کەرووش قوربانی
بەشکووم  ئا دەرد٘ێ  نێشۆ  وە  باڵات
گەردوون پەرێ من  بارۆش بە خەڵات
سەراوهەورامی!گیان پەی یار خاسەن
ئەر نەد٘ەیش بە  یار  لاشە  کەساسەن

#سەراو هەورامی
مووچیاری 
به نامێ ئەو کەس کەسی بێ کەسەن 
جه هەر دوو عالەم تەنیا ئەو کەسەن 
غەیر جه زێکری ئەو واتەی عەبەسەن 
برام وەسیەتم  بگێره نه گۆش   
ئەر عاقڵەنی هەنت فام و هۆش 
بزانه پەی چێش  ئامانی دنیا    
مەیاوی به کام مازینەش جیا   
پەنج و دوو روێ  چەنی هامنۆعات  
سەیر کەری دنیا چەنی ڕەفێقات  
وەختێ تەمام بی عەمری پڕ مایەت 
گرد٘ مەنۆ جیای ماڵ و سەرمایەت
بەڵام ئەگەر تۆ جه دنیای فانی  
هامنۆعەکاو وێت به برا زانی 
مەعلوومەن به تۆ ماچان ئێنسانی
هەتیم و بێکەس نەدارو نەوەش 
بیاوه فریاش کۆمەک کەر پەنەش 
جه خەم و مێحنەت یاوه فریاشان 
جه جۆمڵەی بەشەر مەکەر جیاشان 
پەرێ هامنەۆعت  به دڵ بکۆشه  
گوزەشت و ویجدان پەی خەڵک کەره کار 
با   دماو   مەرگیت  مەنۆ    یادگار  
سەرمایەو دنیای به تۆ بد٘انێ  
ئەگەر نەکەری نەزر و ئێحسانێ 
بزانه  چەو  دنیا  سزات  مد٘انێ
وەختێ که مەرد٘ی نادیارەنی 
جه لاو عەشرەتا پووش و خارەنی 
ئەگەر گەرەکتەن نامت بمانۆ 
وێنەی گەلاوێژ پڕشنگ بشانۆ  
ڕەفتا ر و کردار گۆفتار و پندار 
کەرەش ئەساسی ژیوای ڕۆزگار  
باخەڵکان واچان سەد٘حەیف کوچش کەرد 
تەنیاوێش نەمەرد٘ هەزارکەسش بەرد 
ئینه    بنەماو     خۆداشناسین  
ئەسڵ و ئەساوو سێراتی ڕاسین  
جه هەر دوو دنیا نامێت بەرزەنه  
دایم سەوزەنه بێ چوار وەرزەنه 
"بێدڵ" خەجاڵەت نیەنش سەرمایه  
شەماڵ عەمرش بەرد٘ رەنجش به زایه 
 
#بێدڵ  هەورامی




طبقه بندی: فرهنگی و هنری، اجتماعی، ادبیات/شعر، تاریخ، زوانی هه‌ورامی، شهرها و روستاهای هورامان، یاوه‌ر هه‌ورامی، موحەممەدمۆمن یه‌زدانبه‌خش، جەواد حەمزه (فێراق)، مەهوەش درۆستکار، کاوه شکری(سەراو هەورامی)، هاشم موحەممەدی (بێدڵ)، خەندە هەورامی،
برچسب ها:هه‌ورامان‌هانه‌به‌رچه‌م-کتابخانه‌هورامان،یانه‌وکتێبووهه‌ورامانی-هه‌ورامان-هۆرامان-اورامان-اورامانات-دزآور(زاوه‌ر)-لهون-نوسود-تخت-ژاورود-پاوه-نودشه(نۆتشه)زرده-پریان-رێژاو(ریجاب)-شریف‌آباد-زاغه-کندوله-ته‌وێڵێ-بیاره-ساور-نودیجه-هه‌ڵه‌بجه-خۆرماڵ-مریوان-سروآباد-کرمانشاه-کردستان-دالانی-چهارقلعه‌عبدالملکی (زاغمرز-زینوند-حسین‌آباد-امیرآباد) هورامی های شمال ایران) عکس -شبک(شه‌به‌ک)-سنجار-کاکه‌یی-یارسان-ساور-نودیجه-زازا-زازاکی-قلعه قروه-چورژی-هومایون موحه‌ممه‌دنژاد،سه‌فه‌ره‌کێ گالیوێری،وه‌سیه‌ت په‌ی مه‌زهه‌ری،یانەوخەما،کەلەبەروو شێعرا(15)،
نوشته شده در تاریخ پنجشنبه 26 بهمن 1396 توسط همایون محمدنژاد
.: Weblog Themes By Abdollah Habibi :.