‍‍ چگونه محل دفن مستوره اردلان پیدا شد؟جمال احمدی آیین

گفتگو با جمال احمدی آیین پژوهشگر تاریخ حوزه اردلان 
توسط فیض اله پیری روزنامه نگار

برای یافتن مقبره مستوره، خیلی جستجو کردم. 
از هرکس می‌پرسیدم می‌گفتند، مستوره در شهر نجف مدفون است. "رونق" عموی مستوره در تتمه تاریخ اردلان می‌نویسد که مستوره در جوار زهرا آرمید. حتی آقای عبدالحمید حیرت سجادی پژوهشگر محترم شهر سنندج می‌گفتند من از پدرم شنیده‌ام که گفته مستوره در جوار جفت حضرت زهرا آرمیده است.
 قرین به صحت هم بود. چون یازده نفر از خانواده اردلان‌ ها در شهر نجف و در ایوان طلای مرقد امام علی آرمیده‌اند افرادی همچون حسنی جهان خانم، خسروخان ناکام، امان الله خان، محمد حسن خان اردلان، خسروخان بزرگ، سلطان خانم، و ... آنجا مدفون هستند. 
می‌گفتند مستوره هم آنجا مدفون است. بنابراین ذهنیت‌ها هم به این سمت می‌رفت. اما روایت‌های محلی حاکی بود که مستوره در سلیمانیه است. 

چند سفر خودم به سلیمانیه رفته و دیدم مردم سلیمانیه از این مسئله کاملاً بی‌اطلاع بودند. چندین بار قبرستان گِردی سیوان را گشتم و چیزی نیافتم تا اینکه شخصی به نام عبدالرقیب یوسف باستان شناس که با احمد خواجا آمد و شد خانوادگی داشته است به واسطه‌ای به هم ارتباط پیدا کردیم. می‌گفت احمد خواجا که در سال 1998 در سن 104 سالگی فوت کرده، منشی ملک نه‌مر (شیخ محمود برزنجی) بوده است. می‌گفت که احمد خواجا نقل کرده که  عثمان پاشا « پدربزرگ من بوده و مستوره در منزل ما فوت کرده است. حتی تا این اواخر وسایل شخصی مستوره مانند شیشه دوات او در منزل ما باقی بود.

 می‌گفت مقبره خانوادگی ما در فلان مسیر قبرستان گردی سیوان است و ما خودمان مستوره را دفن کردیم. 

احمد خواجا روایت‌های دست اولی از مادرش درباره‌ی مستوره داشته است. عبدالرقیب یوسف به نقل از احمد خواجا محل دفن را دقیقا می‌دانست. من در سفری به سلیمانیه داشتم، محل دفن مستوره را مشخص کردم و اطراف آن را سیم خاردار کشیدم که کسی دیگر آنجا دفن نشود. در سفری که به همراه منصور اردلان نزد هیروخان همسر مام جلال طالبانی رفتیم و گفتیم اینجا قبر مستوره است. آنها روایت‌ها را بررسی کردند و متوجه شدند که صحت دارد و همین گونه بوده که ما توضیح دادیم.
 مدتی گذشت تا اینکه بتوانیم نقشه و طرحی درخور تهیه کنیم؛ اما به دلایلی صورت نگرفت. مهندسان طراحی می‌گفتند که زمین قبرستان سُست است و نمی‌توانیم هیچ سازه‌ای برای آنجا پیشنهاد کنیم. چون از نظر علمی زیر سوال می‌رویم. از طرفی اجرای طرح مساحتی بزرگ را می‌طلبید و قبرهای دیگر را تحت پوشش خود قرار می‌داد که صاحبان آن اجازه نمی‌دادند. 

به ناچار دست به دامن استاد هادی ضیاءالدینی شدیم که ماکتی را طراحی و درست کردند که ستون‌های این سازه وزن آن را تحمل کنند و نیازی به طرح کلان‌تر نداشته باشیم. این سازه را به سلیمانیه بردیم که به آسانی اجرا شد و در نهایت با حضور هیروخان و مقامات اداری سلیمانیه افتتاح شد.

منبع:
کانال خاندان اردلان




طبقه بندی: فرهنگی و هنری، اجتماعی، ادبیات/شعر، اخبار، تاریخ، جفرافیا، شهرها و روستاهای هورامان، تصاویرومناظرطبیعی وتاریخی،
برچسب ها:هه‌ورامان‌هانه‌به‌رچه‌م-کتابخانه‌هورامان،یانه‌وکتێبووهه‌ورامانی-هه‌ورامان-هۆرامان-اورامان-اورامانات-دزآور(زاوه‌ر)-لهون-تخت-ژاورود-پاوه-نوسودـ نودشه (نۆتشه)زرده-پریان-رێژاو(ریجاب)-شریف‌آباد-زاغه-کندوله-گەورەجوـ ته‌وێڵێ-بیاره-ساور-نودیجه-هه‌ڵه‌بجه-خۆرماڵ-مریوان-سروآباد-کرمانشاه-کردستان-دالانی زاوەرـ سنندج-چهارقلعه‌عبدالملکی(زاغمرز-زینوند-حسین‌آباد-امیرآباد)هورامی های شمال ایران)عکس-شبک-سنجارـ باجلان-کاکه‌یی-یارسان-ساور-نودیجه-زازا-زازاکی-قلعه قروه-چورژی-هومایون موحه‌ممه‌دنژادـ سه‌فه‌ره‌کێ گالیوێری ـ وه‌سیه‌ت په‌ی مه‌زهه‌ری ـ یانەوخەما،چگونه محل دفن مستوره اردلان پیدا شد؟جمال احمدی آیین،
نوشته شده در تاریخ جمعه 25 مرداد 1398 توسط همایون محمدنژاد
.: Weblog Themes By Abdollah Habibi :.